Bouwen aan mensen

Hoe een woningcorporatie en theatermaker mensen zien en horen

"Onze bewoners verdienen het podium"

Als je ons een beetje kent, dan weet je dat we gek zijn op het theater. We deden al een theatertour en hielden onze belanghoudersdag in het Toon Hermans Theater in Sittard. En nu werken we samen met een theatergezelschap, waarbij alle rollen omgedraaid zijn. Maar wat moet een woningbouwer in hemelsnaam met een theatermaker?

Veel mensen denken bij een woningcorporatie aan stenen stapelen en woningen verhuren. Dat klopt, maar bij ZOwonen gaan we een stap verder. We willen zorgen voor een goed thuis. Door onze bewoners te zien en te horen, willen we ze verder helpen en ondersteunen waar dat nodig is. Maar dat kunnen we niet alleen. Het Laagland is daarin een van onze partners.

De rollen omgedraaid

In de corporatiewereld is de samenwerking tussen een woningcorporatie en een theatermaker misschien ongebruikelijk, maar voor ons is het heel logisch. In deze samenwerking zijn de rollen omgedraaid: zij gaan de wijk in, onze bewoners hebben de hoofdrol, en zelf doen wij een stapje terug. Want onze bewoners en hun verhalen, díe verdienen het hoofdpodium. Theater geeft ruimte aan emoties, blikopeners, verbinding. Het publiek wordt geraakt, aan het denken gezet of in beweging gebracht. Dat mes snijdt aan twee kanten. Theater maakt ook ons creatiever, inventiever en meer open minded.

Aan de slag in Geleen Zuid

We staan op het punt om twee flatgebouwen in Geleen Zuid te slopen. Feitelijk zijn dat twee ‘dorpen in de hoogte’ die straks in rook opgaan. Als je de sloopkogel er doorheen jaagt, gaat er ook een sloopkogel door het verleden. Wij zijn ons daar bewust van. Door de combinatie met kunst en cultuur te maken, kun je verhalen vereeuwigen. Het Laagland helpt ons om die verhalen op te halen en te verspreiden. Normaal gesproken maak je een voorstelling voor publiek. Nu doen ze dat samen mét het publiek. Iedereen kan kunst maken. In dit project werken kunstenaars samen met wijkbewoners. Het creëert een gevoel van: 'Ik doe ertoe en de wijk doet ertoe'. Dit heeft effect op hoe mensen zich voelen in een wijk.

Tijd voor draagvlak

Cultuur in de wijk is voor veel mensen niet vanzelfsprekend. Het Laagland heeft eerst draagvlak moeten creëren. Er is weinig vertrouwen in de wereld en zeker niet in instanties. En dat vertrouwen is het allerbelangrijkste. Daar is tijd voor nodig. Veel tijd. Je mag geen vooropgezet plan hebben, geen verwachtingen. Het begint altijd met een ontmoeting. De wijk in gaan. En dan maar afwachten. Mensen lopen soms drie keer voorbij. Als de nieuwsgierigheid wint, ontstaat er een gesprek. Over dromen, verlangens. Wat hen onderscheidt, wat verbindt. En dan ontstaan de ideeën. Belangrijk is dat de theatermakers er absoluut niet zitten als maatschappelijk werker of activiteitenbegeleider, maar volledig open staan voor wat er komt, wat dat ook mag zijn. Er zijn maar weinig theatermakers die dat vanuit gelijkwaardige co-creatie doen zonder vooropgezet plan.

Greep uit de projecten

De concepten ontstaan vanuit de wijk zelf. Podcasts, muurschilderingen, een voorstelling, een muziekgroep. Er zijn veel manieren waarop mensen zich onderdeel kunnen voelen van het creatieve proces; van koffiezetten tot schilderen tot een verhaal inspreken, je kunt het zo gek niet bedenken. Via een QR-code die we in een flat hebben opgehangen, kun je podcasts beluisteren. Ook hebben we theaterroutes door de wijk gedaan, waarbij voorstellingen op het balkon gehouden werden die je door het raam kon bekijken. Daarnaast is er een 'buurtkoffer' waar theatermakers mee op pad gaan. Wat we ook doen, de insteek is dat het op locatie in de wijk is. Juist niet in het theater.

Op de achtergrond

De rol van ZOwonen is vooral faciliterend. We jagen het proces aan en verbinden partijen met elkaar. We leggen op tafel wat er leeft en speelt in de wijk. Vanuit die hoedanigheid doen we handreikingen. Zonder al te veel sturing te geven, want we begrijpen heel goed dat dat het creatieve proces zou kunnen verstoren. We hopen, dat verhalen uit de wijk een tweede leven krijgen. Met het luisteren naar verhalen laat je zien dat er aandacht is voor de mensen in de gebouwen, dat we ze hóren. En daarnaast hopen wij dat het bijdraagt aan verbindingen tussen bewoners in de wijk.

ZOwonen.com maakt gebruik van cookies om de website goed te laten functioneren en het gebruik te analyseren.

Meer informatie: Cookies Privacy